De historie van Villa Sanoer

Voor een uitgebreid overzicht van de historie kijk hier.

In den beginne…

Villa Sanoer is gebouwd in opdracht van de familie De Vries. Kapitein De Vries voer op de koopvaardij naar het toenmalige Nederlands-Indië (het huidige Indonesië) en was koophandelaar. Met in de handel verdiend kapitaal schafte de familie ca. 9 hectare grond aan om een buitenplaats te stichten aan de oostkant van Wageningen. Het terrein omvatte zowel landbouwgrond als bos, alsmede een zogenaamde wildgraaf (een wal met greppel, die wild buiten de akkers moest houden) en een deel van de Geertjesweg, een vroegere schaapsdrift naar de heidegronden.

Johan Lombarts, een leerling van de beroemde Parijse landschapsarchitect Edouard André (1840-1911), werd aangetrokken als ontwerper. In 1887 maakte hij het ontwerp voor een tuin in landschapsstijl, gecombineerd met geometrische structuren. De familie De Vries had aanvankelijk moeite iemand te vinden die de realisatie van het Lombarts’ tuinontwerp aandurfde. Uiteindelijk werd een hovenier uit Velp gevonden, die de aanleg in 1889 startte. Deze had twee jaar nodig om de aanleg van de tuin af te ronden. In de navolgende jaren verschenen een oranjerie met tuinhuis, een koetshuis met dienstwoning en een atelier op het terrein. De villa zelf werd in 1906 en 1907 gebouwd. De gebouwen waren in Neoclassicistische stijl. De stijl had duidelijke Italiaanse invloeden, welke het gevolg waren van De Vries’ reizen door Italië en de daardoor aangewakkerde liefde voor Italiaanse tuinen en architectuur.

De villa werd genoemd naar het Balinese dorp Sanoer/Sanur, aan wiens bewoners kapitein De Vries zijn leven dankte, toen hij schipbreuk leed voor de kust van Bali.

De weinige berichten die uit de periode na de voltooiing van de buitenplaats ter beschikking staan spreken van grote ontvangsten en partijen met familie en vrienden uit Indië. Eén van de weinige jaartallen die uit die periode bekend is gebleven is 1915, toen het koetshuis is afgebrand en werd vervangen door een schuur met garage voor de T-Ford van de familie.

Van pension naar studentenhuis

Villa Sanoer heeft na het overlijden van de heer en mevrouw De Vries en hun oudste zoon, enige jaren leeg gestaan. In de crisisjaren '30 werd de buitenplaats gekocht door mevrouw Van de Westering, echtgenote van een gefailleerde boer uit de Betuwe. Zij kocht de buitenplaats voor f 3000,- om er een zomerpension te beginnen. In de overige maanden van het jaar verhuurde zij kamers aan studenten van de Landbouwhogeschool.

Hiermee deed het grote verval van de buitenplaats zijn intrede. De nieuwe eigenaresse verkocht een deel van de grond en behield alleen de 2,3 hectare van het tuingedeelte. Haar man hield zich onledig met het slopen en verkopen van alles wat maar mogelijk was: klinkers, tuinvazen, taxushagen enz. Hij liet zelfs een groot deel van de tuin afgraven om de grond te kunnen verkopen aan de gemeente. In de oorlogsjaren heeft de buitenplaats ernstig geleden; bijgebouwen werden verwoest en de villa werd twee maal door een granaat getroffen. In de laatste zes maanden van de oorlog was er een commandopost van de Duitse artillerie gevestigd.

Na de oorlog kreeg de eigenaresse het huis terug en werden provisorisch herstelwerkzaamheden uitgevoerd. Het pension werd voortgezet en de verhuur van studentenkamers kwam weer op gang.

Robert Best

Eén van de studenten die in Villa Sanoer belandde, was Robert Best. Best betrok als student Tropische Landbouw in 1953 een kamer in de villa en is nooit meer weggegaan. Na zijn afstuderen hield Best een kamer aan op Sanoer, ook in de perioden dat hij in het buitenland werkte.

In 1972 werd de buitenplaats opgedeeld in vijf percelen, waarvan mevrouw Van de Westering er twee verkocht aan de heer J. ter Horst, een naar Australië geëmigreerde Nederlander. Ter Horst kocht de twee percelen (het huis met schuurtjes en ongeveer 6000 m2 grond) als belegging. In 1980 kocht Best de twee percelen van de heer Ter Horst en in 1984 kocht hij nog twee percelen van mevrouw Van de Westering. Het vijfde perceel, dat inmiddels in gemeentebezit was, werd verkregen door uitruil voor een strook fietspaden aan de Geertjesweg.

Aangezien de tuinen en gebouwen in de loop der jaren vervallen waren geraakt, startte Best in 1980 met een grondige renovatie van de gebouwen en de omliggende tuinen. Aan de hand van kopieën van de oorspronkelijke ontwerptekeningen en documenten van de nazaten van de oorspronkelijke bewoners werd een langdurig traject gestart, dat tot heden ten dage voort duurt. Ook tegenwoordig is Best nog regelmatig aan de slag om de buitenplaats zo veel mogelijk in oorspronkelijke staat te herstellen.

Tradities

Alhoewel de villa onder Wageningers bekend staat als ‘Villa Sanoer’, is het studentenhuis onder studenten beter bekend als ‘De Burlenburgh’. De naam is afgeleid van het woord ‘burl’, de bronstige loei van een mannetjeshert. Als één van de verenigingshuizen voor de mannelijke leden van de Wageningse Studenten Vereniging 'Ceres', speelt het al decennia lang een belangwekkende rol in het Wageningse studentenleven.

In de lange historie van het studentenhuis zijn heel wat gewoontes en tradities ontstaan. Eigenaar Robert Best, die ’s ochtends door het huis stapt en met basstem ‘koffie, koffie’ roept, zal menig oud-bewoner zich goed herinneren.

Traditioneel is er ieder jaar een aantal happenings, zoals een tuinfeest, winterreceptie, zomerreünie en herfstwandeling, waarbij vele oud-bewoners en gasten aanwezig zijn. Sinds 1969 bestaat de traditie dat de studenten van het huis driejaarlijks een galabal organiseren.